<title_newspaper="Tygodnik Powszechny">
<title_article="Z teorii instynktu">
<author_1="J. M. S.">
<language="pl">
<style="press">
<year="1951">
<month="3">
<date="1951-03-11">
<period="w">
<status="1_obieg">
<support="paper">
Normalne działanie popędowe, zachodzące... pod wpływem gromadzącej się reakcji swoistej energii, przejawia się w różnej postaci... Niezależnie (jednak) od tego, jaką postać przybierze działanie popędowe, winno ono w rezultacie doprowadzić osobnika do sytuacji zdolnej wyzwolić właściwą czynność instynktową i zaspokoić wrodzoną potrzebę. Warunki jednak, wśród których żyje zwierzę, są na ogół różnorodne i podlegają ustawicznym zmianom. W przystosowaniu się zwierzęcia do otoczenia biorą więc udział nie tylko odruchy, taktyzmy i kinezy ale również wszystkie znane formy uczenia się i zdobywania wprawy i doświadczenia. Sytuacja jednak odpowiadająca naturze instynktu musi być trafnie spośród wielu innych i podobnych wybrana... Stosunki, między organizacją zwierzęcia a sytuacją w otoczeniu winny być tak ułożone, bp cały mechanizm działał bez większego ryzyka pomyłki, przy tym byt możliwie prosty i wykluczał możliwość zaczęcia akcji w warunkach biologicznie nieodpowiednich. Daną postać wyzwalającą poprawnie instynkt nazwiemy sytuacją wyzwalającą lub krótko wyzwalaczem a odpowiadające jej w centralnym systemie nerwowym zwierzęcia urządzenie, zdolne ją wyróżnić, receptorem, względnie odpowiednikiem psychicznym wyzwalacza. Jako przykład wyzwalacza podaje autor doświadczenia Lacka nad rudzikami. Obecność nawet wypchanej samiczki, a chociażby jakiś fragment jej ciała, np. kilka piór czerwonych, umieszczonych na drucie i zatkniętych w klatce, wyzwalało zachowanie się tokujące. Receptory w olbrzymiej większości są... całkowicie wrodzone; nie jest to jednak ogólną regułą... Analiza dokładna niektórych przykładów wykazuje niezbicie, że odpowiedniki psychiczne wyzwalaczy są całkowicie wyuczone, a zatem nie podlegają prawom dziedziczności, w innych znowu wypadkach wrodzona jest jedynie predyspozycja do rozpoznania odpowiedniej sytuacji, która wymaga uzupełnienia ze strony indywidualnego doświadczenia w postaci nabytych odruchów warunkowych czy też innej formy uczenia się..
</support>
</status>
</period>
</date>
</month>
</year>
</style>
</language>
</author_1>
</title_article>
</title_newspaper>
 
